Waar kun je een goede steeldrum kopen?

Laat je niet verleiden door goedkoop met incomplete patronen en slechte kwaliteit

Een goede steeldrum, ook wel steelpan of steel drum genaamd, is niet goedkoop. Een steeldrum wordt met de hand gemaakt en dat kost veel tijd. Er zijn in Europa verschillende steeldrum makers die elk hun eigen kwaliteit leveren. Omdat de steeldrum met de hand wordt gemaakt heeft elke maker zijn of haar eigen geluid. De een stemt de steeldrum heel warm met een lange nagalm, de ander juist heel vlak zonder nagalm. Soms klinkt het heel blikkerig. Het is een kwestie van persoonlijke smaak. Het is daarom ook zeer belangrijk om niet zomaar de eerste de beste steeldrum aan te schaffen. Ga bij meerdere aanbieders kijken, speel op de steeldrum of laat de verkoper op de steeldrum spelen en concentreer je op het geluid.

Welk geluid past bij jou? Waar ga je de steeldrum voor gebruiken? Het zijn vragen waar je eerst antwoord op moet vinden voordat je een steeldrum koopt.

Patronen van de steeldrum

Je kunt met steeldrums een compleet orkest samenstellen. De hoogste klank en meest bekende steeldrum is een tenor. Deze wordt soms de sopraan genoemd, maar sopraan is de vrouwelijke vorm van de mannelijke tenor. Daaronder komt de double tenor. Dit zijn dezelfde tonen als de tenor, maar dan verdeeld over 2 instrumenten. De noten zijn iets groter, waardoor ze iets zwaarder klinken.

Verder in het rijtje komt de double seconds. Dit is vergelijkbaar met een alt. Dan de triple cello, de bariton en daaronder de bas. Dit is vaak een set van zes of zeven drums.

De tenor heeft de hoogste klank en heeft de smalste rok. Dit is de hoogte van de drum. De bas is een hele oliedrum. Daartussen zit de double seconds en de triple cello. Verder is er nog de double guitar. Deze zit weer tussen de cello en double seconds is. Het klinkt allemaal heel ingewikkeld, maar is pas van toepassing als je een hele steelband wil formeren.

Een steeldrum heeft net als alle instrumenten verschillende notaties en patronen. De meest gangbare setting is een chromatisch gestemde steeldrum in C. Dit houdt in dat de lage C de laagste noot in de steeldrum is. Je kunt het vergelijken met de tonen van een piano. Een chromatisch gestemde steeldrum heeft alle hele en halve noten uit de toonladder. De tenor heeft twee en een halve octaaf. De tenor is ook verkrijgbaar in D of F. Dan is de laagste toon de D of F.

Dit is het patroon van de tenor steeldrum in C
Dit is het patroon van de tenor steeldrum in C

Let op: laat je niet verleiden door een goedkope versie

Er zijn allerlei goedkope versies in de handel. Niet alleen gebruikte steeldrums, maar ook nieuwe exemplaren. Kijk goed wat je koopt. De zogenaamde pentatonisch gestemde steeldrum of meditation steeldrum, daar heb je niets aan. Tenzij je Chinese muziek of kinderliedjes wil spelen. Hier zitten doorgaans maar zeven of veertien tonen op en dit zijn alleen de zwarte toetsen van de piano, de halve noten. Je kunt hierop geen volledige liedjes spelen. De pentatonisch gestemde steeldrum is bijvoorbeeld geschikt voor meditatie en muziek met klankschalen. De diatonisch gestemde steeldrum heeft alleen de hele noten, de witte toetsen van de piano.

Soms wordt er een gebruikte steeldrum voor € 300,- aangeboden. Je moet je dan afvragen of dit een goed instrument is. Als het instrument helemaal geroest of beschadigd is, dan heb je er niets aan. Een steeldrum die nog netjes en onbeschadigd is, maar vals klinkt kan gestemd worden. Een oude steeldrum vol met roest is niet meer te repareren. Ook scheuren in het metaal kunnen niet meer worden gerepareerd.

Oude en nieuwe patronen

Sinds de jaren zeventig wordt een standaard patroon gebruikt. Dit heet de kwintcirkel of het 4th and 5th systeem. Maar er zijn ook heel veel patronen die steeldrum makers zelf hebben verzonnen of hele oude patronen zoals de invaders. Als je nu begint met spelen op een steeldrum, kies dan altijd voor het moderne 4th and 5th patroon. Koop je over een aantal jaren een nieuwe steeldrum, dan kun je op dezelde manier spelen. Koop je nu een verouderd patroon en je wil over een paar jaar een nieuwe steeldrum, dan moet je helemaal opnieuw leren spelen.

Het 4th and 5th systeem is een zeer goed ontwikkeld patroon. De noten liggen om en om in de steeldrum waardoor je geen valse naklank hebt. Zou de C naast de D zitten, dan klinkt het vals. De steeldrum is gemaakt van metaal en de omliggende noten zullen altijd meetrillen. Daarom zijn de noten gebaseerd op de akkoorden.

Kleuren en chroom

Een steeldrum is verkrijgbaar in alle mogelijke kleuren. Lichte kleuren zoals geel en wit zijn lastig, omdat de verf moeilijk dekt op het metaal.
De meest gangbare steeldrum is verchroomd. Dit is een duur proces, waardoor de prijs van de steeldrum omhoog gaat.

Wat is een handpan of hangpan

De Hang© was in de jaren negentig een zeer populair instrument. Het is een soort steeldrum die met de hand bespeeld wordt. De hangpan wordt vaak gebruikt voor meditatie en heeft een beperkt aantal tonen. Vanwege de grote vraag naar de Hang© heeft de fabriek helaas moeten besluiten te stoppen. Er zijn een aantal steeldrum makers die de hangpan hebben nagemaakt. Nu heet dat een handpan en er zijn veel verschillende spetterende namen aan toegevoegd. Voor een originele Hang© betaal je makkelijk € 5.000,- en dat is terecht. Het is een schitterend instrument en nauwelijks nog te krijgen.

Maar een hangpan of handpan heeft niets te maken met een steeldrum.

Laat je goed informeren voordat je een steeldrum koopt

Steelbandshop Holland kan je alles vertellen over patronen, soorten en klanken. Laat je goed informeren voordat je een steeldrum koopt en laat je niet verleiden door een goedoop aanbod.

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *